Bel fıtığı :
Disk iki kısımdan oluşur. Diskin ortasındaki kısım jelatin gibi yumşak ve etrafındaki anulus fibrosus halka şeklinde bunu sarmıştır. Disk genç insanlarda bir mukoglukosakkaridtürevi olan glikosaminoglikanlardan olaşur.Bu madde suyu kendine çeker ve bağlar, böylece elastik bir yapıya sahip olur. Diskte damar ve sinir yoktur, yani onun beslenmesi farklıdır. Hareket etikce omurlardan ihtiyacı olan sıvıyı alır. Kişi yaşlandıkca glikosaminoglikan yerine bir polisakkarid-protein kompleksi olan dermatan sulfat oluşur. Dermatan sulfat suyu kendine daha az çeker ve bağlar. Bu nedenlede diskin ortsındaki nukleus pulposus kısmı büzülür.

Disk hernisi (bel fıtığı) nedir?
Bel fıtığı genelikle belde (lomber bölgesi) ve az olarakta boyunda görülürse bunada boyun fıtığı denir. Bel fıtığı genelikle 30-50 yaşları arasında görülür, belde sıkca görülmasinin sebebi buraya aşırı ağırlığın yüklenmesidir. Diskin ortasındaki jelatinimsi kısmdan
kopan parçalara sequester denir ve bunlar genelikle sinirleri sıkıştırararak ağrıyasebep olurlar.

Disk sarkması (prolapsus):
Diskin basınca dayanamıyarak bir kısmınn spinal (omur) kanala doğru sarkması nedenyle spinal kanaldan geçen sinir demetleri sıkışır. Buda zamanla iltihaplanmalara ve ağrılara sebep olur. Diskin normal kalınlığı 4-6 mm’dir, şayet disk kendi tabii yapısını korursaki, bu genelikle mümkün değildir.

Diskin sarkmadan önce çıkıntı yapması (protrusion):
Disk etrafındaki kısmın gevşemesi nedeniyle ortasındeki jelatinimsi tbaka üzerinde aşırı basınç biner ve buna dayanamayan jelatin hafif çıkıntı yapar. Bu çıkıntı sinirlri sıkıştırır ve buda sinirsel ağrılara sebep olur. Diskin sarkması (prolapsus) veya diskin çıkıntı yapmasının (protrusion) birçok sebebi olabilir. Bunların başında yaşlanma aradoku zafiyeti ve kazalar belfıtığının oluşmasında en büyük etkenlerdir.

Bel fıtığının belirtileri (semptom):

1.     Bel fıtığı bazen kendini beli etmeden yavaş yavaş ilerleyebilir, bazende omurlardan çıkan sinirleri veya omur içinden geçen sinir demetini sıkıştırtırarrak rahatsızlıklara sebep olur.

2.     Sinir köklerinin sıkışmasıyla ortaya çıkan rahatsızlıklar: Kol veya bacaklardaçok yoğun bir ağrı, karıncalanma veya uyuşukluk gibi durumlar ortaya çıkar. Siyatik olarak bilinen rahatsızlıkta belden ayaklara kadar uzanana sinir sıkışması sonucu oluşur.

3.     Omuriliğinin sıkışması sonucu ortaya çıkan rahatsızlıklar:
Omuriliğinin sıkışması sonucu kol ve bacaklardaki rahatsızlıkların yanında mesane, makat ve cinsel organlarda uyuşukluk hissedilir. Budurumda mutlaka doktora gidilmelidir.

4.     Sinir demetinin (cauda equina) sıkışması sonucu ortaya çıkan rahatsızlıklar. Buna kısaca cauda sendromuda denir: Sinir demetinin sıkışması sonucu mesane ve son bağırsak (rektum) artık konturol edilemez. Cinsel organlarda ve bacaklarda felç görülebilir. Bu durumda mutlaka doktora baş vurulmalıdır.

Bel fıtığının teşhisi:
Hastalığın geçmişinin (anamnez) doktor tarafında iyi bilinmesi gerekir, böylece doktor hastalığın hangi aşamada olduğu tesbitedilir, fakat bazen buda yeterli gelmeyebilir. Bu nedenle komputertomografi, röntgen veya MR’ın çekilmesi gerekebilir. Ancak bu şekilde hastalığın hangi devrede olduğu anlaşılır ve ona uygun bir tedavi uygulanır.

Ne gibi tetbirler alınabilir?
Omurgada problem çıkması omuz, sırt ve bel kaslarının durumuna çok bağlıdır, çünkü kaslar sağlam güçlü oldukca omurlara düşen yükte azalır.

1.     İş yerinde band veya masa başında çalışırken beli fazla zorlamadan çalışma imkanı ayarlanmalıdır.

2.     Fazla kilolar omurlar için çok büyük ağırlık oluşturur, bunedenlefazla kilolardan kaçınılmalıdır.

3.     Sandelyeye oturunca doğru oturmak gerek aşırı öne, yanlara veya arkaya sarkmak bele zarar verebilir.

4.     Ağır yükleri ya yalınız kaldırmamalı veya parça parça kaldırmalıdır.

5.     Ağır yükü kaldırırken kesinlikle bacakları düz tutarak eğilip kalkılmalıdır.

6.     Taşına yükün tek taraflı taşınmaması gerekir.

7.     Yükün mümkün oldukca vücuda yapışık taşınması daha uygundur.